HỘI THẢO “TRÀ VÀ GIÁ TRỊ CỦA TRÀ TRONG KINH DOANH PHÁT TRIỂN DU LỊCH TẠI TỈNH THÁI NGUYÊN”: GỢI MỞ NHIỀU HƯỚNG ĐI MỚI CHO DU LỊCH TRÀ

Ngày 03/8/2026, Khoa Du lịch – Trường Đại học Khoa học đã tổ chức Hội thảo “Trà và giá trị của trà trong kinh doanh phát triển du lịch tại tỉnh Thái Nguyên”. Hội thảo là diễn đàn trao đổi giữa các nhà khoa học, chuyên gia, cơ sở đào tạo, doanh nghiệp, hợp tác xã và sinh viên, qua đó làm rõ hơn tiềm năng của trà trong phát triển sản phẩm du lịch, nâng cao trải nghiệm du khách và góp phần xây dựng thương hiệu điểm đến Thái Nguyên.

Thái Nguyên từ lâu được biết đến là vùng đất gắn liền với cây chè và văn hóa trà. Tuy nhiên, trong bối cảnh du lịch ngày càng hướng đến những trải nghiệm mang tính bản địa, vấn đề đặt ra không chỉ là làm thế nào để nâng cao giá trị của sản phẩm chè, mà còn là cách chuyển hóa những giá trị về cảnh quan, văn hóa, con người, nghề truyền thống và nghệ thuật thưởng trà thành những sản phẩm du lịch có sức hấp dẫn và khả năng cạnh tranh.

Từ yêu cầu thực tiễn đó, Hội thảo được tổ chức nhằm tạo không gian đối thoại, chia sẻ kinh nghiệm và gợi mở những giải pháp nhằm khai thác hiệu quả hơn giá trị của trà trong kinh doanh và phát triển du lịch tại tỉnh Thái Nguyên.

Sự tham gia của các nhà khoa học, doanh nghiệp và cơ sở sản xuất trà

Về phía Khoa Du lịch và các đơn vị trong trường, Hội thảo có sự tham dự của TS. Chu Thành Huy – Bí thư Chi bộ, Trưởng Khoa Du lịch; PGS.TS. Đỗ Thị Vân Hương – Phó Bí thư Chi bộ, Trưởng Bộ môn Nhà hàng – Khách sạn, TS. Dương Thùy Linh – P. Trưởng Khoa Du lịch, PGS.TS. Nguyễn Xuân Ca – Viện trưởng Viện KHCN, PGS.TS Vũ Xuân Hòa – Trưởng phòng Đào tạo cùng các giảng viên và sinh viên của Khoa.

Hội thảo có sự tham gia của các diễn giả và khách mời đến từ nhiều lĩnh vực khác nhau, gồm Bà Nguyễn Hương Vân – Giám đốc Hợp tác xã Hương Vân Trà; Bà Nguyễn Diệu Hồng – đại diện Khách sạn Kim Thái, Thái Nguyên; ThS. Hoàng Văn Tuấn – Giám đốc Hợp tác xã Chè Phú Đô; GS. Helmut Webber – chuyên gia nghiên cứu và đào tạo về du lịch, Đại học Konstan, Cộng hòa Liên bang Đức.

Sự hiện diện của đại diện cơ sở đào tạo, doanh nghiệp khách sạn, hợp tác xã sản xuất chè và chuyên gia quốc tế đã mang đến cho Hội thảo những góc nhìn đa chiều, từ sản xuất trà, xây dựng sản phẩm, kinh doanh dịch vụ, đào tạo nguồn nhân lực đến phát triển và định vị điểm đến du lịch.

Nhiều tham luận tiếp cận giá trị của trà từ những góc nhìn khác nhau:

Phát biểu khai mạc Hội thảo, TS. Chu Thành Huy – Bí thư Chi Bộ, Trưởng Khoa Du lịch nhấn mạnh ý nghĩa của việc tăng cường kết nối giữa nghiên cứu, đào tạo và thực tiễn trong khai thác các giá trị đặc trưng của địa phương phục vụ phát triển du lịch.

Hội thảo do PGS.TS. Đỗ Thị Vân Hương – Phó Bí thư Chi bộ, Trưởng Bộ môn Nhà hàng – Khách sạn điều hành Hội thảo.

Mở đầu phần trình bày chuyên môn, Bà Nguyễn Hương Vân – Giám đốc Hợp tác xã Hương Vân Trà trình bày tham luận “Khai thác văn hóa trà Thái Nguyên trong phát triển sản phẩm du lịch”. Tham luận đã tiếp cận trà không chỉ dưới góc độ một sản phẩm nông nghiệp mà còn là một tài nguyên văn hóa có khả năng tạo nên những trải nghiệm đặc trưng cho du khách.

Tiếp đó, Bà Nguyễn Diệu Hồng – đại diện Khách sạn Kim Thái, Thái Nguyên trình bày tham luận “Trà và giá trị của trà trong việc nâng cao trải nghiệm khách hàng tại Khách sạn Kim Thái, Thái Nguyên”. Nội dung tham luận cho thấy trà hoàn toàn có thể được đưa vào các hoạt động dịch vụ lưu trú như một yếu tố tạo bản sắc và gia tăng trải nghiệm cho khách hàng, từ cách thức đón tiếp, phục vụ đến xây dựng dấu ấn riêng của cơ sở lưu trú.

Ở góc độ sản xuất và kinh doanh, ThS. Hoàng Văn Tuấn – Giám đốc Hợp tác xã Chè Phú Đô trình bày tham luận “Giải pháp phát triển chuỗi giá trị trà phục vụ kinh doanh du lịch tại Thái Nguyên”. Báo cáo gợi mở yêu cầu kết nối chặt chẽ hơn giữa người sản xuất trà, hợp tác xã, doanh nghiệp du lịch, cơ sở dịch vụ và thị trường khách du lịch, qua đó góp phần gia tăng giá trị kinh tế của sản phẩm trà.

Từ góc độ đào tạo nghiệp vụ, ThS. Nguyễn Thị Chinh – Giảng viên Bộ môn Nhà hàng – Khách sạn trình bày tham luận “Khai thác trà và giá trị của trà trong học phần nghiệp vụ pha chế gắn với sản phẩm thực tế”. Báo cáo cho thấy khả năng đưa các sản phẩm trà đặc trưng của Thái Nguyên vào hoạt động đào tạo, giúp người học không chỉ hình thành kỹ năng nghề mà còn hiểu sâu hơn về giá trị của sản phẩm địa phương và cách chuyển hóa sản phẩm đó thành những trải nghiệm dịch vụ.

Đặc biệt, GS. Helmut Webber – chuyên gia nghiên cứu và đào tạo về du lịch, Đại học Konstan, Cộng hòa Liên bang Đức trình bày tham luận “Trà và phát triển du lịch tại tỉnh Thái Nguyên”. Những chia sẻ từ góc nhìn của chuyên gia quốc tế đã góp phần mở rộng cách tiếp cận đối với việc khai thác tài nguyên trà trong phát triển điểm đến và thiết kế trải nghiệm cho khách du lịch.

Bên cạnh đó, ThS. Hoàng Thị Phương Nga – Giảng viên Bộ môn Lữ hành – Hướng dẫn trình bày tham luận “Vai trò của trà trong đào tạo nhân lực du lịch, lĩnh vực lữ hành và hướng dẫn”, qua đó đặt ra yêu cầu tăng cường kiến thức về trà, văn hóa trà và khả năng kể câu chuyện về điểm đến cho đội ngũ nhân lực du lịch, đặc biệt là sinh viên ngành lữ hành và hướng dẫn du lịch.

Từ sản phẩm chè đến sản phẩm du lịch và quà tặng của điểm đến

Một trong những vấn đề nhận được nhiều sự quan tâm tại Hội thảo là câu hỏi: Làm thế nào để cây chè và sản phẩm chè – một biểu tượng của Thái Nguyên – không chỉ được biết đến như một sản phẩm nông nghiệp, mà còn có thể trở thành một phần không thể thiếu trong hành trình trải nghiệm của khách du lịch?

Các diễn giả và đại biểu đã cùng trao đổi về khả năng phát triển trà thành sản phẩm quà tặng, quà lưu niệm đặc trưng của điểm đến. Thay vì chỉ đơn thuần bán một gói trà, sản phẩm dành cho khách du lịch cần được chú trọng hơn về thiết kế, bao bì, câu chuyện thương hiệu, nguồn gốc, cách thưởng thức và ý nghĩa văn hóa.

Một sản phẩm quà tặng từ trà, nếu được xây dựng tốt, không chỉ là vật phẩm mà du khách mang về sau chuyến đi mà còn có thể trở thành “đại sứ” kể tiếp câu chuyện về Thái Nguyên.

Hội thảo cũng đặt ra yêu cầu cần làm cho giá trị của cây chè vượt ra ngoài giá trị của sản phẩm nguyên liệu. Cùng với việc bán trà, các vùng chè hoàn toàn có thể cung cấp những trải nghiệm như tham quan cảnh quan, tìm hiểu nghề trồng chè, trải nghiệm hái chè, sao chè, pha trà, thưởng trà, giao lưu với người làm chè và tìm hiểu những câu chuyện văn hóa gắn với vùng đất.

Qua đó, giá trị của trà được mở rộng từ giá trị sản phẩm sang giá trị dịch vụ, trải nghiệm, văn hóa và thương hiệu điểm đến.

Kể câu chuyện về trà – tạo chiều sâu cho hành trình của du khách

Một nội dung được trao đổi sôi nổi tại Hội thảo là việc xây dựng và kể những câu chuyện về cây chè trong các chương trình du lịch.

Đối với hoạt động lữ hành và hướng dẫn, một đồi chè đẹp mới chỉ là yếu tố ban đầu để thu hút du khách. Điều làm nên chiều sâu của trải nghiệm chính là những câu chuyện phía sau cảnh quan ấy: câu chuyện về lịch sử vùng chè, người trồng chè, kỹ thuật chế biến, những thế hệ gìn giữ nghề, văn hóa mời trà, cách thưởng trà và mối quan hệ giữa cây chè với đời sống của người dân Thái Nguyên.

Khi người hướng dẫn viên có khả năng chuyển những giá trị này thành một câu chuyện hấp dẫn, du khách không chỉ “đến xem” mà còn được hiểu, cảm nhận và ghi nhớ về điểm đến.

Đây cũng là vấn đề có ý nghĩa trực tiếp đối với đào tạo sinh viên du lịch. Kiến thức về tài nguyên bản địa cần được gắn với năng lực xây dựng nội dung thuyết minh, kể chuyện, thiết kế trải nghiệm và phát triển sản phẩm.

Nhiều vấn đề thực tiễn được đặt ra tại phiên trao đổi, thảo luận:

Phần thảo luận của Hội thảo diễn ra sôi nổi với nhiều câu hỏi, ý kiến trao đổi từ các chuyên gia, giảng viên, doanh nghiệp và sinh viên. Trong đó, ba vấn đề lớn được đặc biệt quan tâm là: Làm thế nào để nâng cao trải nghiệm du khách thông qua văn hóa trà? Làm thế nào để hình thành những sản phẩm du lịch trà có tính đặc trưng và khả năng cạnh tranh? Làm thế nào để tăng cường sự kết nối giữa cơ sở đào tạo, doanh nghiệp du lịch và cộng đồng sản xuất trà?

Từ các câu hỏi trên, nhiều ý kiến cho rằng phát triển du lịch trà cần được đặt trong một chuỗi liên kết thay vì những hoạt động riêng lẻ. Người trồng chè tạo ra sản phẩm và gìn giữ tri thức bản địa; doanh nghiệp du lịch chuyển hóa những giá trị đó thành sản phẩm và dịch vụ; cơ sở lưu trú tạo thêm không gian trải nghiệm; hướng dẫn viên kể câu chuyện về trà; cơ sở đào tạo cung cấp nguồn nhân lực và những nghiên cứu phục vụ thực tiễn.

Khi các chủ thể được kết nối, giá trị của trà sẽ không chỉ nằm trong từng sản phẩm riêng biệt mà được hình thành trong cả một hệ sinh thái trải nghiệm du lịch trà.

Những kết quả nổi bật của Hội thảo:

Sau các phiên báo cáo và trao đổi chuyên môn, Hội thảo đã đạt được nhiều kết quả có ý nghĩa đối với hoạt động nghiên cứu, đào tạo cũng như thực tiễn phát triển du lịch tại tỉnh Thái Nguyên.

Trước hết, Hội thảo đã góp phần mở rộng cách nhìn về giá trị của trà Thái Nguyên. Trà không chỉ được tiếp cận như một sản phẩm nông nghiệp hay một mặt hàng thương mại, mà còn được nhận diện là tài nguyên văn hóa, tài nguyên du lịch và một yếu tố quan trọng có thể tham gia vào quá trình xây dựng thương hiệu điểm đến.

Thứ hai, các báo cáo và trao đổi đã gợi mở nhiều hướng chuyển hóa giá trị của trà thành sản phẩm và trải nghiệm du lịch cụ thể. Từ quà tặng lưu niệm, dịch vụ thưởng trà trong khách sạn, trải nghiệm tại vùng chè, hoạt động pha chế, ẩm thực, các chương trình tham quan đến nội dung thuyết minh và kể chuyện về trà, mỗi mắt xích đều có khả năng đóng góp vào việc gia tăng giá trị của cây chè và kéo dài chuỗi chi tiêu của du khách tại điểm đến.

Thứ ba, Hội thảo làm rõ hơn yêu cầu xây dựng câu chuyện cho sản phẩm trà và điểm đến trà. Một sản phẩm du lịch có khả năng tạo ấn tượng không chỉ cần có tài nguyên hấp dẫn mà còn phải giúp du khách hiểu được con người, lịch sử, văn hóa và những giá trị ẩn chứa phía sau sản phẩm. Đây chính là cơ sở để tạo ra sự khác biệt và nâng cao khả năng cạnh tranh của du lịch trà Thái Nguyên.

Thứ tư, Hội thảo góp phần tăng cường sự kết nối giữa cơ sở đào tạo, doanh nghiệp, hợp tác xã và cộng đồng làm chè. Những trao đổi trực tiếp giữa các chủ thể đã cho thấy nhiều cơ hội phối hợp trong nghiên cứu, đào tạo, tổ chức trải nghiệm, phát triển sản phẩm và cung cấp nguồn nhân lực cho hoạt động du lịch địa phương.

Thứ năm, các nội dung tại Hội thảo đã mang đến nguồn tư liệu thực tiễn có giá trị cho giảng viên, nhà nghiên cứu và sinh viên. Những câu chuyện và kinh nghiệm từ doanh nghiệp, hợp tác xã và chuyên gia có thể tiếp tục được khai thác trong giảng dạy, nghiên cứu khoa học, xây dựng bài tập thực hành, thiết kế tour và phát triển ý tưởng khởi nghiệp du lịch.

Đặc biệt, đối với sinh viên, Hội thảo không chỉ giúp bổ sung kiến thức mà còn tạo ra những góc nhìn mới về nhận diện thương hiệu điểm đến. Từ một sản phẩm rất quen thuộc của địa phương, người học có thể nhìn thấy cả một chuỗi giá trị gồm sản xuất, văn hóa, dịch vụ, truyền thông, lữ hành, lưu trú và trải nghiệm khách hàng.

Góp phần định vị Thái Nguyên là điểm đến của những trải nghiệm về trà

Một trong những giá trị quan trọng mà Hội thảo gợi mở là sự chuyển dịch từ tư duy “Thái Nguyên có trà ngon” sang tư duy “Thái Nguyên là nơi du khách có thể đến để trải nghiệm trà”.

Sự khác biệt này có ý nghĩa lớn đối với phát triển du lịch.

Khi trà chỉ là một sản phẩm, du khách có thể mua trà ở nhiều nơi. Nhưng khi trà được kết nối với vùng đất, con người, cảnh quan, nghề truyền thống và những trải nghiệm chỉ có thể thực hiện tại điểm đến, đó chính là lý do để du khách lựa chọn đến Thái Nguyên, ở lại lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn và mang theo những ký ức riêng về vùng đất này sau chuyến đi.

Vì vậy, việc nâng cao giá trị của trà cần được thực hiện đồng thời trên nhiều phương diện: chất lượng sản phẩm, thiết kế quà tặng, câu chuyện thương hiệu, nghệ thuật thưởng trà, dịch vụ du lịch, năng lực của đội ngũ hướng dẫn viên và khả năng kết nối giữa các bên tham gia chuỗi giá trị.

Từ Hội thảo đến những ý tưởng mới cho nghiên cứu, đào tạo và phát triển du lịch

Hội thảo “Trà và giá trị của trà trong kinh doanh phát triển du lịch tại tỉnh Thái Nguyên” đã thực sự trở thành diễn đàn kết nối giữa lý luận và thực tiễn, giữa nhà khoa học với doanh nghiệp, giữa cơ sở đào tạo với những người trực tiếp sản xuất và kinh doanh trà.

Những báo cáo chuyên môn, câu hỏi và trao đổi tại Hội thảo đã cung cấp thêm nhiều tư liệu và góc nhìn mới cho các nhà nghiên cứu, giảng viên và sinh viên trong việc khai thác giá trị của cây chè phục vụ phát triển du lịch tỉnh Thái Nguyên

Quan trọng hơn, Hội thảo góp phần đặt ra một hướng tiếp cận mới: giá trị của trà không kết thúc ở chén trà, mà có thể tiếp tục được tạo ra thông qua câu chuyện, trải nghiệm, dịch vụ và ký ức của du khách về điểm đến.

Từ cây chè đến sản phẩm trà, từ sản phẩm trà đến trải nghiệm du lịch, từ trải nghiệm du lịch đến thương hiệu điểm đến – đó là một chuỗi giá trị giàu tiềm năng mà Thái Nguyên có thể tiếp tục nghiên cứu, đầu tư và phát triển.

Thành công của Hội thảo không chỉ nằm ở những tham luận được trình bày, mà còn ở những vấn đề mới được đặt ra, những ý tưởng được gợi mở và những kết nối được hình thành. Đây là cơ sở quan trọng để tiếp tục thúc đẩy nghiên cứu, đào tạo và thực hành phát triển các sản phẩm du lịch gắn với trà, góp phần nâng cao giá trị cây chè và xây dựng hình ảnh du lịch Thái Nguyên ngày càng đặc trưng, hấp dẫn và có chiều sâu.